Për mua, leadership pa titull nuk është të bësh punën e shefit pa qenë shef.
Është të mos fshihesh pas përshkrimit të vendit të punës kur situata ka nevojë për përgjegjësi. Por po aq e rëndësishme është të dish kur duhet të ndalosh.
Përtej rolit, jo përtej mandatit
Në last mile kam pasur një rol operacional, por në praktikë kishte momente kur puna kërkonte më shumë sesa thjesht të kryeja detyrën time. Kam marrë përgjegjësi për koordinimin e problemeve gjatë turnit, ndjekjen e KPI-ve, disiplinën e proceseve në rampë, komunikimin me shoferët dhe ngritjen e problemeve që po përsëriteshin. Kur shihja se një problem nuk ishte thjesht një incident, por po kthehej në model, përpiqesha ta çoja diskutimin nga "kush gaboi?" te "çfarë duhet ndryshuar në proces?".
Në hotel më ka ndodhur në një mënyrë tjetër. Roli im është operacional, por kam shkuar përtej ekzekutimit të turnit duke strukturuar checklist-a, SOP, materiale trajnimi dhe më vonë një sistem digjital për Front Office dhe Night Audit.
Kjo nuk do të thotë se kam marrë autoritetin e menaxhmentit. Kam marrë përgjegjësi mbi mënyrën si organizoja dhe dokumentoja punën që njihja.
Për mua ky është një dallim i rëndësishëm. Të marrësh më shumë përgjegjësi nuk do të thotë të marrësh vendime që nuk të takojnë.
Si fitohet autoriteti pa pozitë
Nuk besoj se autoriteti pa titull fitohet duke u sjellë sikur ke një titull. Fitohet duke qenë i dobishëm.
Në operacione, njerëzit e kuptojnë shumë shpejt nëse personi përballë tyre vetëm jep mendime apo nëse është aty kur ka problem.
Përpiqesha të isha i qartë, të mos krijoja panik kur gjërat shkonin keq dhe të mos ia shtyja problemin dikujt tjetër vetëm që të mos ishte më në tavolinën time.
Një pjesë tjetër ishte të kuptoja procesin para se të kërkoja diçka nga njerëzit. Është shumë më e lehtë të kërkosh respektimin e një standardi kur edhe vetë e kupton pse ekziston ai standard. Dhe kur kishte një problem, përpiqesha të flisja për faktin dhe procesin, jo të sulmoja personin.
Autoriteti që vjen vetëm nga pozicioni funksionon për aq kohë sa njerëzit duhet të të dëgjojnë. Autoriteti që vjen nga besueshmëria funksionon edhe kur nuk janë të detyruar.
"Kjo nuk është e imja ta vendos"
Kufirin e vendos te mandati.
Mund të identifikoj një problem. Mund të mbledh informacion. Mund të propozoj një zgjidhje. Mund të bëj atë pjesë që hyn në përgjegjësinë time.
Por nëse vendimi prek politika të kompanisë, kosto të rëndësishme, çështje personeli, sigurinë, përjashtime nga procedurat, ose kërkon autorizim menaxherial, aty ndalem dhe e eskaloj.
Kam mësuar se iniciativa dhe autoriteti janë dy gjëra të ndryshme.
Iniciativa thotë: "Nuk do ta injoroj problemin."
Autoriteti thotë: "Kam të drejtën ta marr këtë vendim."
Mund të kesh shumë nga e para pa pretenduar të dytën.
Çfarë mund të them për reagimet
Këtu dua të jem i kujdesshëm. Nuk kam materiale të mjaftueshme për të pretenduar se të gjithë reaguan në një mënyrë të caktuar, apo se kam marrë njohje formale për çdo përgjegjësi shtesë.
Ajo që mund të them është se kam vazhduar të përfshihem në koordinim, përmirësime operative, dokumentim dhe ndërtim procesesh. Në hotel kam vazhduar të punoj mbi strukturimin e Night Audit-it dhe mjeteve që e bëjnë punën më të qartë. Kjo më tregon se kontributi im është përdorur.
Më shumë se kaq nuk e shkruaj, sepse nuk dua të pretendoj reagime, lavdërime apo premtime që nuk i kam të dokumentuara.
Çmimi
Çmimi më i dukshëm është lodhja. Kur fillon të shohësh gjithçka si problem që duhet zgjidhur, është shumë e lehtë të marrësh me vete më shumë përgjegjësi sesa të takon.
Rreziku tjetër është më i padukshëm: nëse vazhdimisht mbulon boshllëqet e një sistemi, mund të krijosh përshtypjen se sistemi funksionon. Sepse dikush gjithmonë po e shpëton.
Sot do të bëja një gjë më qartë: do të ndaja "po e zgjidh këtë tani që operacioni të vazhdojë" nga "ky problem ka nevojë për një zgjidhje strukturore nga personi që ka autoritetin për të". Do të dokumentoja më shumë. Do ta bëja më të qartë pronësinë e një problemi. Dhe nuk do ta ngatërroja gatishmërinë për të ndihmuar me detyrimin për të mbajtur mbi vete çdo problem të organizatës.
Leadership nuk është të bëhesh personi pa të cilin asgjë nuk funksionon. Leadership është të ndihmosh që gjërat të funksionojnë edhe kur ti nuk je aty.
Tri pyetje para se të marrësh diçka që nuk është e jotja
Sot do t'i bëja vetes tri pyetje:
- A po ndihmoj sepse kjo situatë ka nevojë për veprim, apo po marr një vendim që duhet ta marrë dikush tjetër? Kjo më ndihmon të ndaj iniciativën nga tejkalimi i mandatit.
- A kam informacionin dhe kompetencën e nevojshme për ta marrë përsipër? Fakti që askush tjetër nuk po vepron në atë moment nuk do të thotë automatikisht se unë jam personi i duhur për të vendosur.
- Pas kësaj, kujt i mbetet përgjegjësia? Problemi më i madh nuk është gjithmonë të bësh diçka jashtë rolit për një moment. Problemi fillon kur një përjashtim bëhet normalitet dhe askush nuk e di më kush zotëron çfarë.
Pjekuria profesionale nuk matet vetëm nga sa përgjegjësi je gati të marrësh. Matet edhe nga fakti nëse e di se cilat përgjegjësi nuk janë të tuat për t'i marrë.